Webinar De financiële kant van criminaliteit
woensdag 5 november 2025 van 13.30 uur tot 16.30 uur
Voorzitter: Elke Devroe | Moderator: Thom Snaphaan
Situering
De financiële kant van criminaliteit is het onderwerp van dit Webinar en het 76ste Cahier Politiestudies. Veel vormen van (georganiseerde) criminaliteit zijn primair winstgedreven. De maatschappelijke gevolgen hiervan zijn ernstig en onmiskenbaar. Denk aan het binnensijpelen van crimineel geld in de legale economie en het gebruik van buitensporig geweld.
De variatie in delicten, verschijningsvormen en plegers weerspiegelt zich in de diversiteit aan actoren die zich richten op de financiële bestrijding van deze criminaliteit. Zowel op operationeel en tactisch niveau als in beleid en strategie zijn uiteenlopende partijen actief.
Naast toezichthoudende instanties spelen ook private partijen – de zogeheten poortwachters – in zowel België als Nederland een cruciale rol. Zij dragen bij aan de preventie én aan de bestrijding van financieel gedreven criminaliteit.
Programma
13.30 Verwelkoming en spelregels Webinar
Stephan Svacina, uitgever Gompel&Svacina
13.35 – 13.45 Cahierwerking en voorstelling gasteditoren Cahier 76
Elke Devroe (dagvoorzitter), Doctor in de criminologie VU Amsterdam en UGent, Hoofdredacteur Cahiers Politiestudies
13.45 – 14.05 De financiële kant van criminaliteit: Waar hebben we het eigenlijk over?
Thom Snaphaan, associate lector bij het Centre of Expertise Veiligheid & Veerkracht van Avans Hogeschool, postdoctoraal onderzoeker bij de Universiteit Gent, gasteditor van Cahier 76
Geld, of algemener geformuleerd: financiële waarde, speelt een belangrijke rol bij criminaliteit. Het is een doorsnijdend thema, het gaat haast over alles en iedereen; het speelt een rol bij het motief voor het plegen van criminaliteit, er zijn financieel-economische gelegenheidsstructuren, het is een middel in de uitvoering ervan, het betreft één van de mogelijke gevolgen – zowel in termen van ‘opbrengsten’ als schade – en ook reacties op criminaliteit hebben een financiële dimensie. Tijdens dit Webinar staat deze financiële kant van criminaliteit centraal. In deze inleidende presentatie zal het thema in ruimere zin geïntroduceerd worden.
14.05 – 14.20 Vragen aan de sprekers en bespreking twee stellingen
14.20 – 14.40 Neutralisaties bij omkoping: Morele ontsnappingstechnieken op hoog niveau
Manon Hoekstra, gedragswetenschappelijk onderzoeker bij het team Strategische Opsporingsinformatie van de Fiscale Inlichtingen- en Opsporingsdienst (FIOD), gasteditor van Cahier 76
Wanneer hooggeplaatste functionarissen de wet overtreden, spelen rationalisaties een cruciale rol. Met zogeheten neutralisatietechnieken rechtvaardigen zij hun delicten – zowel vooraf als achteraf – voor zichzelf én voor de buitenwereld. Het wordt ook vaak beschouwd als de laatste stap in het redeneringsproces dat leidt tot de ontwikkeling van onethische gedragingen. In deze presentatie wordt ingegaan op publieke rechtvaardigingen van, voor omkoping, veroordeelde bestuurders of leidinggevenden. Deze neutralisaties worden geplaatst in theoretische kaders die de vormen en onderliggende logica van dit mechanisme blootleggen. De bijdrage sluit af met conclusies en reflecties op de praktische toepasbaarheid van de bevindingen.
14.40 – 14.55 Vragen aan de spreker en bespreking twee stellingen
14.55 – 15.05 Koffiepauze
15.05 – 15.25 Het ‘Cash Compensatie Model’: Een Belgisch-Nederlands fenomeen?
Sanne Verhoeven, docent-onderzoeker bij het lectoraat Ondermijning van het Centre of Expertise Veiligheid & Veerkracht van Avans Hogeschool
Criminelen zoeken voortdurend naar nieuwe manieren om geld wit te wassen. Een relatief nieuwe methode is het zogenoemde Cash Compensatie Model, waarbij contant geld uit illegale activiteiten wordt ingeruild voor giraal geld. Deze ruil wordt gelegitimeerd met valse zakelijke documentatie. In deze presentatie wordt de modus operandi van dit model uiteengezet aan de hand van door ons onderzochte casuïstiek, en wordt ingegaan op de gelegenheden die verschillende sectoren kwetsbaar maakt voor dit model. Tot slot worden aanbevelingen gepresenteerd die zich richten op preventie, opsporing en detectie van deze witwastechniek.
15.25 – 15.40 Vragen aan de spreker en bespreking twee stellingen
15.40 – 16.00 Interne fraude: Hoe pakken private onderzoekers de ‘insider threat’ aan ?
Bart De Bie, oprichter en vennoot van i-Force BV, Registered Fraud Auditor (RFA) en huidig voorzitter van The Institute of Fraud Auditors (IFA).
Bijna zeventig procent van de Belgische bedrijven wordt getroffen door interne fraude (pogingen), vaak met schade boven €50.000. Politie en justitie pakken deze zaken zelden op, waardoor private onderzoekers steeds vaker een cruciale rol spelen. Deze lezing geeft inzicht in hoe de nieuwe Belgische Wet ‘Private Opsporing’ het speelveld heeft veranderd en welke impact dit heeft op de onderzoeksmethoden die kunnen worden ingezet. Aan de hand van enkele concrete casussen wordt aangetoond hoe afstemming tussen private en publieke opsporing tot betere resultaten kan leiden.
16.00 – 16.15 Vragen aan de spreker en bespreking twee stellingen
16.15 – 16.30 Besluitende commentaren
Thom Snaphaan
Waar?
LIVE WEBINAR –
U volgt comfortabel bij u thuis of kantoor.
De voordrachten gebeuren grotendeels live vanuit uitgeverij Gompel&Svacina, Antwerpen. Met veel ruimte tot interactie en discussie.
Wanneer?
Woensdag 5 november 2025
Inschrijven
Deelnameprijs: 74,95 euro
Inbegrepen: per post ontvangt u gratis het bijhorende Cahier enkele dagen vóór aanvang van het webinar (t.w.v. 43,95 euro).
Enkele dagen vóór aanvang ontvangt u per e-mail de registratielink voor uw deelname (Zoom).
Inschrijven met bestelbon?
Als u niet online kunt afrekenen, kunt u een inschrijvingsverzoek sturen naar: info@gompel-svacina.eu. Met duidelijke vermelding van: naam en mailadres van de deelnemer(s), volledige facturatiegegevens (btw-nummer, bestelbonnummer, uw referentie,… indien van toepassing) en het e-mailadres waarnaar de factuur verstuurd moet worden. Betaling gebeurt na ontvangst van een factuur die via e-mail wordt verstuurd.
Annuleren
Annuleren kan enkel per e-mail of schriftelijk. Annuleringen worden kosteloos aanvaard tot 7 werkdagen vóór de datum van de studiedag. Bij latere annuleringen is het volledige inschrijvingsgeld verschuldigd. Ingeschreven deelnemers kunnen zich steeds door een collega laten vervangen.